Vào bản, thăm nhà của người dân tộc ở Sapa cần lưu ý những gì?

09/10/2017 12:00 | Tư vấn

(Du lịch - Thethaovanhoa.vn) - Sapa là nơi sinh sống của nhiều đồng bào dân tộc như Tày, Giáy, Hmông, Dao đỏ, Xa Phó, Hà Nhì… Cuộc sống và nét văn hóa lâu đời của đồng bào dân tộc ở đây luôn là những điều bí ẩn, hấp dẫn đối với du khách.

Tuy nhiên, mỗi dân tộc đều có những nét văn hóa riêng và bên cạnh đó là những điều cấm kị. Vậy nên có những điều bạn cần chú ý khi đi du lịch Sapa tới thăm bản, nhà đồng bào dân tộc.

*Khi vào bản, làng

Trên đường vào nhà người Hà Nhì, khi thấy một cánh cổng chào dựng tạm phía trên buộc tua tủa những dao gỗ, kiếm gỗ , đầu cánh gà … đó là lúc trong làng đang tổ chức lễ cúng xua đuổi tà ma.

Tương tự như vậy hàng năm các nghi lễ chung cúng thần làng, xua đuổi ma ác của đồng bào Tày, Thái, Giáy, Lào, Bố y, Xá Phó… thường được tổ chức vào tháng 2 hoặc tháng 6 , tháng 7 âm lịch.

Khi cúng đồng bào đặt các dấu hiệu kiêng kỵ cấm người lạ vào làng như buộc chùm lá xanh ở cột cao trên đường vào làng hoặc đan phên mắt cáo, buộc vào đó xương hàm lợn, trâu, bò. Cả làng không ai đi làm, không cho người lạ vào làng.

Chú thích ảnh

Nếu người lạ vô tình gồng gánh, đội nón, che ô, đeo gùi, ba lô… vào làng sẽ bị phạt bằng cách nộp đủ số lễ vật để làm lại lễ cúng làng. Trường hợp có việc khẩn cấp , muốn vào làng ngay, khách lạ phải bỏ mũ, ba lô, gồng gánh … tất cả đồ đạc đều phải xách tay. Như vậy mới mong được giảm hoặc miễn phạt.

Mỗi làng đồng bào các dân tộc ở Lào Cai đều có khu rừng cấm, thờ thế lực siêu nhiên. Nơi thờ cúng có thể ở gốc cây to, hòn đá lớn ở trong rừng. Rừng cấm là khu rừng chung của cả làng . Mọi người tự nguyện bảo vệ rừng , không ai được tự tiện chặt phá, phóng uế, trai gái không được phép đến nơi đó tâm tình.

Chú thích ảnh

Chú thích ảnh

*Khi vào thăm nhà

Trước khi vào thăm nhà đồng bào các dân tộc, du khách cần quan sát kỹ, nếu thấy ở trước cửa nhà, ở đầu cầu thang cắm hoặc treo một cành lá xanh, một cành gai hoặc cắm một tấm phên đan hình mắt cáo… Đó là những dấu hiệu kiêng cấm, gia đình không muốn người lạ vào nhà.

Nhà người Hà Nhì Đen có hai lớp cửa, khách xa tới chỉ nên vào cửa thứ nhất. Nếu muốn vào cửa thứ hai thì phải được gia đình chủ đồng ý. Nhà người Thái có đầu cầu thang, phụ nữ chỉ được lên cầu thang có sân phải ( bên trái), không được lên cầu thang bên phải. Ở vị trí quan trọng nhất trong nhà (vách nhà ở gian giữa hoặc góc đầu nhà sàn, là nơi thờ tổ tiên.

Trang trí nơi thờ tổ tiên mỗi dân tộc có khác nhau, nhưng đều chung một quan niệm : Nơi thờ tổ tiên là chốn linh thiêng nhất . Khách không dược đặt mũ, nón, tư trang và đồ dùng khác ở nơi đó, không được sờ tay lên các đồ thờ cúng.

Khi ngồi không được quay lưng vào nơi thờ. Ở vùng người Thái Đen, phụ nữ không được đến gian đầu ngồi nhà sàn- nơi thờ tổ tiên. Nhà người Hà Nhì Đen có hai lớp cửa, khách xa tới chỉ nên vào cửa thứ nhất

Bếp lửa vừa là nơi nấu nướng vừa là nơi tiếp khách của đồng bào các dân tộc, đồng thời là nơi thiêng liêng thờ vua bếp, thần lửa. Do đó có nhiều kiêng kị liên quan đến bếp lửa, ngồi cạnh bếp lửa sưởi không đặt chân lên hoặc làm xê địch hòn đá kê làm kiềng , vì theo quan niện của một số dân tộc thì các hòn đá này là nơi trú ngụ của thần lửa .

Khi đun nấu đồng bào Tày, Thái, Nùng, Giáy, Bố Y, Lào, Lự… đều chú ý đặt quay ninh, chảo, nồi lên bếp không được để hai quay nồi , chảo theo hương cây xà ngang (vì đó là hướng nằm của người chết) mà phải đặt theo hướng đòn nóc nhà . Ở vùng đồng bào Hmông, Dao, Hà Nhì…. khi đưa củi vào bếp, không đưa ngọn vào trước, vì quan niện sợ con gái gia chủ sau này sẽ sinh ngược. Khi ngồi gần bếp , không quay lưng và giẫm chân vào bếp, không được dùng chân đẩy củi vào bếp, không nướng cơm – đồ (xôi) vì người dân tộc quan niệm hành động này sẽ dẫn đến mất mùa.

Chú thích ảnh

*Đồng bào dân tộc kiêng không huýt sáo ở trong nhà

Trong ngôi nhà đồng bào các dân tộc cửa và cây cột chính cũng là vị trí linh thiêng thờ thần cửa, thần cột cái. Vì vậy không nên ngồi bậu cửa hoặc treo mũ nón và tựa lưng vào cột cái. Ở vùng người Thái, Tày, Kháng, La Ha, Phú Lá kiêng không đem lá xanh, cành cây xanh, rau xanh vào cửa chính. Đồng bào kiêng không huýt sáo ở trong nhà, vì nó là tín hiệu gọi ma tà, bão giông.

*Giao tiếp sinh hoạt

Khi đến nhà, đi đường, khách cần chủ động chào hỏi bằng thái độ chân thành, nụ cười thật thà và biểu hiện hơi nghiêng đầu sẽ xoá đi mặc cảm bất đồng ngôn ngữ. Khi chia tay có thể bắt tay, không cần nói lời tạm biệt, hẹn gặp lại nhưng luôn nở nụ cười. Không xoa tay lên đầu trẻ em người Hmông, Dao, vì theo quan niện của họ, hồn người trú ngụ ở đầu, người lạ sờ vào, hồn hoảng sợ bỏ trốn, làm cho trẻ hay bị ốm đau.

Cần tránh gọi các từ khiếm nhã như Mèo, Mán (Nên gọi là đồng bào Mông, Dao). Không nên nói quá to với cử chỉ gay gắt, không tranh cãi với người già – phụ nữ và trẻ em. Người Hmông, Dao kiêng xoa tay lên đầu trẻ em.

Khi ăn uống: Mỗi dân tộc có quan niện khác nhau về vị trí chỗ ngồi , vì vậy cần lưu ý không ngồi vào một số vị trí đặc biệt như: ở vùng người Giáy, Dao phía dãy ghế ở gần bàn thờ dành riêng cho người cao tuổi nhất, khách quý nhất.

Đồng bào Hmông khi bố mẹ mất, vị trí đầu bàn (gần bàn thờ) luôn bỏ trống với ý niệm nơi đó giành cho hồn bố mẹ.

Người Thái, Tày, Mường nơi giáp cửa sổ gia chủ đặt hai chén con có ý giành cho tổ tiên về tiếp khách, khách không ngồi ở vị trí đó. Và cần chú ý không ngồi ngang hàng với người già nất trong mâm (nếu chủ nhà không mời), không ngồi trước và quay lưng vào bàn thờ, không gắp đầu gà chân gà, gan gà trước khi chủ nhà mời, khi ăn không nền ừa ăn vừa nói quá to.

Trước khi ăn uống cần kiên trì nghe gia chủ tiến hành các nghi lễ mời tổ tiên, chúc tụng các điều tốt lành. Khách không rót rượu trước, không gắp thức ăn trước, khi dùng xong tuyệt đối không úp chén, úp bát xuống mâm.

Chú thích ảnh

Khi ngủ: Không nằm ngủ dọc theo đòn nóc nhà ( chỉ người chết mới được nằm như vậy). Không nên mắc màn trắng vì lộ liễu, không ngủ dậy quá muộn, không được ngủ dưới bàn thờ…

Mỗi căn nhà của đồng bào dân tộc ở Lào Cai đều có chỗ ngủ dành riêng cho khách, nên cần tuân theo sự bố trí của gia chủ, không nằm để chân về phía bàn thờ. Ở một số vùng người Mông, Dao,Thái, La Ha, Kháng kiêng không mắc màn màu trắng trong nhà.

Tin cùng chuyên mục

Du lịch MICE Đà Nẵng: 3 lý do các tập đoàn chọn DANAGO

Du lịch MICE Đà Nẵng: 3 lý do các tập đoàn chọn DANAGO

Một chương trình MICE thành công cần nhiều hơn một đơn vị tổ chức tour. Đó phải là đối tác đủ năng lực điều hành đoàn lớn, sở hữu đội ngũ am hiểu nghiệp vụ và có khả năng tối ưu chi phí.

Bảo đảm an toàn trên tuyến đường lên cao nguyên đá mùa Lễ hội Hoa Tam giác mạch 2026

Bảo đảm an toàn trên tuyến đường lên cao nguyên đá mùa Lễ hội Hoa Tam giác mạch 2026

Những ngày cuối tháng 10, khi sắc hồng của hoa tam giác mạch bắt đầu trải dài trên những triền núi đá, các cung đường từ hai phường Hà Giang lên Cao nguyên đá Đồng Văn, tỉnh Tuyên Quang trở nên nhộn nhịp bởi dòng người và phương tiện đến tham quan, trải nghiệm.

Vietnam Airlines cập nhật vị trí làm thủ tục tại nhiều sân bay quốc tế

Vietnam Airlines cập nhật vị trí làm thủ tục tại nhiều sân bay quốc tế

Sau khi sân bay Paris Charles de Gaulle (Pháp) thông báo thay đổi tên nhà ga và số hiệu cửa ra máy bay nhà ga Terminal 3, Vietnam Airlines thông tin vẫn giữ nguyên vị trí làm thủ tục và khu vực đón tiếp của hãng như trước khi đổi tên nhà ga.

Những mô hình mới mở đường cho kinh tế du lịch vùng cao

Những mô hình mới mở đường cho kinh tế du lịch vùng cao

Nghị quyết số 26-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển du lịch Việt Nam trở thành ngành kinh tế mũi nhọn trong kỷ nguyên mới xác định chuyển mạnh mô hình phát triển từ số lượng sang chất lượng, thông minh, xanh, sáng tạo; phát triển du lịch theo hệ sinh thái kinh tế tổng hợp, tăng liên kết chuỗi giá trị và để người dân trở thành chủ thể tham gia, thụ hưởng.

Thái Lan sẽ tặng tour trải nghiệm miễn phí cho khách quá cảnh

Thái Lan sẽ tặng tour trải nghiệm miễn phí cho khách quá cảnh

Thái Lan đang lên kế hoạch triển khai các gói du lịch trải nghiệm ngắn miễn phí dành cho hành khách quốc tế quá cảnh có thời gian chờ từ 6 đến 8 tiếng tại 4 sân bay lớn, bắt đầu từ đầu năm 2027.

25 triệu khách - về đích hay mới chỉ bắt đầu?

25 triệu khách - về đích hay mới chỉ bắt đầu?

Sau 9 tháng năm 2026, Việt Nam đón 17,7 triệu lượt khách quốc tế, đạt 71% mục tiêu 25 triệu lượt khách cả năm. Chặng đường 7,3 triệu khách còn lại trong ba tháng cuối năm là cuộc chạy nước rút đáng kỳ vọng, nhưng cũng đặt ra một câu hỏi lớn hơn: du lịch Việt Nam cần chạy theo số lượng hay tạo ra giá trị lớn hơn từ mỗi du khách?

Campuchia khuyến cáo du khách, sẵn sàng hỗ trợ 24/24

Campuchia khuyến cáo du khách, sẵn sàng hỗ trợ 24/24

Bộ Du lịch Campuchia khuyến cáo du khách trong nước và quốc tế chủ động lưu ý các vấn đề về an ninh, an toàn, xuất nhập cảnh và y tế trong quá trình lưu trú, di chuyển tại nước này; đồng thời công bố các số điện thoại khẩn cấp hoạt động 24/24 để du khách có thể liên hệ khi cần hỗ trợ.

Dự báo lượng khách qua sân bay Tân Sơn Nhất dịp 2/9 tăng cao

Dự báo lượng khách qua sân bay Tân Sơn Nhất dịp 2/9 tăng cao

Chiều 27/8, Cảng hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất cho biết, dịp lễ Quốc khánh 2/9 năm nay, lượng hành khách trung bình qua sân bay dự kiến tăng khoảng 16% so với cùng kỳ năm trước.

Tin mới nhất

Đường Lâm – Vẻ đẹp được lưu giữ của một làng Việt cổ

Đường Lâm – Vẻ đẹp được lưu giữ của một làng Việt cổ

Giữa những đổi thay của đời sống, làng cổ Đường Lâm (phường Sơn Tây, thành phố Hà Nội) vẫn lưu giữ được những dấu tích quý giá của một làng Việt cổ với cổng làng, đình, chùa, giếng nước, đường gạch, tường đá ong và những nếp nhà rêu phong. Không chỉ mang giá trị kiến trúc, lịch sử, Đường Lâm còn là nơi lưu giữ những phong tục, tập quán và nếp sống của người Việt qua nhiều thế hệ.

Côn Đảo: Hồi sinh 12 loài san hô cứng, giữ trọn nhịp thở di sản

Côn Đảo: Hồi sinh 12 loài san hô cứng, giữ trọn nhịp thở di sản

Từ ngày 27 đến 29/11/2026, tại Đặc khu Côn Đảo, Sở Văn hóa và Thể thao TP.HCM phối hợp cùng Ban Quản lý Vườn Quốc gia Côn Đảo, UBND Đặc khu Côn Đảo và các đơn vị tổ chức chiến dịch "Vì Biển đảo xanh" với thông điệp "Không rác thải nhựa – San hô hồi sinh".

Liên hoan Múa rối Quốc tế lần đầu tổ chức tại Phú Quốc

Liên hoan Múa rối Quốc tế lần đầu tổ chức tại Phú Quốc

Liên hoan Múa rối Quốc tế lần thứ IV sẽ ra từ ngày 25/11 đến 5/12, do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch chỉ đạo, Cục Nghệ thuật biểu diễn chủ trì, với sự đồng hành tài trợ của Tập đoàn Sun Group. Với tinh thần “Múa rối kết nối văn hóa”, liên hoan là dịp để nghệ sĩ Việt Nam giới thiệu tác phẩm, trao đổi kinh nghiệm với đồng nghiệp quốc tế, đưa nghệ thuật múa rối đến gần hơn với người dân, du khách.

Đánh thức tiềm năng du lịch Suối cá thần Cẩm Lương mùa thấp điểm bằng chuyển đổi số

Đánh thức tiềm năng du lịch Suối cá thần Cẩm Lương mùa thấp điểm bằng chuyển đổi số

Thực hiện tinh thần Nghị quyết 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, những năm gần đây, cấp ủy, chính quyền và Nhân dân các địa phương trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa đã và đang từng bước đưa công nghệ số vào mọi mặt đời sống xã hội. Trong bức tranh chung đó, ngành du lịch - lĩnh vực kinh tế mũi nhọn đang chứng kiến những bước chuyển mình mạnh mẽ nhờ tư duy đổi mới, cách làm sáng tạo và sự nhạy bén trong việc bắt nhịp xu thế thời đại số.

Ba Vì - Đánh thức giá trị xanh: Bài 3 - Giữ màu xanh đại ngàn trong phát triển du lịch

Ba Vì - Đánh thức giá trị xanh: Bài 3 - Giữ màu xanh đại ngàn trong phát triển du lịch

Vườn Quốc gia Ba Vì có sức hút riêng từ cảnh quan thiên nhiên và những trải nghiệm theo mùa, từ sắc vàng hoa dã quỳ, những biển mây trên đỉnh núi đến các điểm tham quan tâm linh giữa không gian rừng xanh. Sức hút ấy mở ra tiềm năng phát triển du lịch sinh thái, đồng thời đặt ra yêu cầu về một định hướng khai thác hợp lý. Làm thế nào để phát huy giá trị thiên nhiên, đáp ứng nhu cầu trải nghiệm của du khách mà vẫn bảo vệ được hệ sinh thái, gìn giữ cảnh quan? Đây là vấn đề có ý nghĩa quyết định đối với sự phát triển lâu dài của du lịch Ba Vì.

Phiên họp thứ 8, Ủy ban Thường vụ Quốc hội: Cần chính sách đủ mạnh để phát triển công nghiệp văn hóa, du lịch

Phiên họp thứ 8, Ủy ban Thường vụ Quốc hội: Cần chính sách đủ mạnh để phát triển công nghiệp văn hóa, du lịch

Chiều 18/11, tại Phiên họp thứ 8, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về việc giải trình, tiếp thu, chỉnh lý 3 dự án luật: Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 7 luật trong lĩnh vực văn hóa; Luật Phát triển công nghiệp văn hóa; Luật Ngân sách nhà nước (hợp nhất).

Phát triển du lịch gắn với bản sắc văn hóa các dân tộc

Phát triển du lịch gắn với bản sắc văn hóa các dân tộc

Từ nay đến năm 2030, Tuyên Quang tập trung thực hiện đồng bộ 9 nhóm nhiệm vụ, giải pháp để du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn trong kỷ nguyên mới.

Ba Vì - Đánh thức giá trị xanh - Bài 2: Khai thác giá trị rừng gắn với bảo tồn

Ba Vì - Đánh thức giá trị xanh - Bài 2: Khai thác giá trị rừng gắn với bảo tồn

Sở hữu diện tích rừng rộng lớn, hệ sinh thái đa dạng, khí hậu trong lành và cảnh quan thiên nhiên đặc trưng, Vườn Quốc gia Ba Vì có nhiều lợi thế để phát triển du lịch sinh thái. Tuy nhiên, với đặc thù của một khu rừng đặc dụng, việc khai thác tiềm năng du lịch phải đặt trong yêu cầu bảo vệ tài nguyên rừng và môi trường sống tự nhiên. Phóng viên Báo Thể thao & Văn hóa trao đổi với ông Nguyễn Phi Hùng, Giám đốc Trung tâm Du lịch Vườn Quốc gia Ba Vì, về định hướng phát triển du lịch sinh thái tại đây.

 Lâu đài Pháp hút khách mua nước ngoài

Lâu đài Pháp hút khách mua nước ngoài

Theo báo Le Nouvel Économiste, bất chấp chi phí bảo dưỡng, trùng tu ngày càng đắt đỏ và thị trường bất động sản trầm lắng, những lâu đài cổ kính của Pháp vẫn có sức hút lớn đối với người mua nước ngoài.

Lũng Cú công khai giá dịch vụ lưu trú và vận chuyển khách du lịch

Lũng Cú công khai giá dịch vụ lưu trú và vận chuyển khách du lịch

Ông Trần Đức Chung, Chủ tịch UBND xã Lũng Cú (Tuyên Quang) cho biết, xã chính thức có thông báo công khai giá dịch vụ lưu trú và vận chuyển khách du lịch bằng xe điện, xe ôm trên địa bàn.