Trải qua 51 năm kể từ ngày thống nhất đất nước, Thành phố Hồ Chí Minh đã khẳng định vị thế là đầu tàu kinh tế, cực tăng trưởng của khu vực phía Nam cũng như cả nước. Trong đó, du lịch là điểm sáng nổi bật, đã và đang tiếp tục được định vị là ngành kinh tế mũi nhọn và động lực tăng trưởng xanh, đóng góp quan trọng vào tổng ngân sách trên địa bàn (GRDP) và mục tiêu phát triển kinh tế xanh của Thành phố.

Định vị ngành kinh tế mũi nhọn

Năm 2025, ngành du lịch Thành phố Hồ Chí Minh đón gần 8,6 triệu lượt khách quốc tế (tăng 40,3%), gần 46 triệu lượt khách nội địa (tăng 20%), tổng thu du lịch đạt 278.566 tỷ đồng (tăng 45,8%). Tín hiệu tích cực tiếp tục được ghi nhận trong quý I/2026 khi Thành phố đón gần 20 triệu lượt khách, doanh thu du lịch khoảng 150.000 tỷ đồng.

Đó là minh chứng cho sự phục hồi mạnh mẽ của du lịch Thành phố Hồ Chí Minh và vai trò quan trọng của ngành Du lịch trong cơ cấu kinh tế đô thị. Năm 2026, Thành phố đặt mục tiêu đón khoảng 61 triệu lượt khách du lịch (gồm 11 triệu lượt khách quốc tế và 50 triệu lượt khách nội địa), với tổng thu du lịch dự kiến đạt khoảng 330.000 tỷ đồng.

Thành phố định vị hình ảnh điểm đến giàu bản sắc, gắn giá trị văn hóa - lịch sử với sản phẩm du lịch hiện đại, sáng tạo. Ngành du lịch Thành phố chú trọng phát triển sản phẩm du lịch xanh, du lịch thông minh, du lịch nông nghiệp, du lịch gắn liền với di sản văn hóa, di sản đô thị, điểm đến và thương hiệu du lịch trên địa bàn.

Theo Phó Giám đốc Sở Du lịch Thành phố Hồ Chí Minh Bùi Thị Ngọc Hiếu, nhằm xây dựng thương hiệu, điểm đến cho ngành du lịch, Thành phố đã phát triển mạng lưới cơ sở lưu trú, cơ sở vui chơi giải trí, cơ sở mua sắm, khu nghỉ dưỡng phức hợp cao cấp…, thông qua đầu tư hạ tầng giao thông đường bộ, đường thủy và đường sắt kết nối đến khu vực có tiềm năng du lịch. Thành phố còn đẩy mạnh phát triển du lịch bền vững thông qua hoạt động kết hợp du lịch với bảo vệ môi trường và gìn giữ, bảo tồn văn hóa bản địa; nâng cao chất lượng dịch vụ, phục vụ, kích cầu du lịch và khai thác ứng dụng số trong du lịch. Ngành Du lịch đồng hành cùng cộng đồng doanh nghiệp xây dựng và công bố đa dạng sản phẩm du lịch đặc trưng của Thành phố Hồ Chí Minh mới và nền tảng du lịch trực tuyến 3D/360 độ bằng nhiều ngôn ngữ. Sở phối hợp liên ngành phát triển sản phẩm du lịch ẩm thực; tổ chức chương trình khảo sát, giới thiệu, quảng bá bệnh viện, cơ sở y tế, cơ sở lưu trú du lịch, cơ sở chăm sóc sức khỏe tham gia chương trình du lịch y tế…

Trong chiến lược phát triển chung của ngành Du lịch Thành phố, vai trò dẫn dắt của những doanh nghiệp hàng đầu tiếp tục được khẳng định vững chắc. Trong đó, Tổng công ty Du lịch Sài Gòn (Saigontourist Group) là một đơn vị chủ lực góp phần làm nên thương hiệu du lịch Thành phố Hồ Chí Minh.

Sau nửa thế kỷ xây dựng và phát triển, Saigontourist Group đã trở thành tập đoàn du lịch hàng đầu Việt Nam với hệ sinh thái hoàn chỉnh, gồm hơn 100 đơn vị trải rộng khắp cả nước, đội ngũ hơn 17.000 nhân sự, tập trung vào 5 lĩnh vực kinh doanh cốt lõi: Lưu trú – lữ hành – ẩm thực – giải trí – đào tạo. Đơn vị đã ghi dấu hàng loạt cột mốc lịch sử quan trọng, tiên phong thúc đẩy các chương trình liên kết du lịch vùng, nhất là chương trình xúc tiến du lịch quốc tế. Có thể kể đến như: Lễ hội Văn hóa Ẩm thực, Món ngon Saigontourist Group được tổ chức thường niên và nhiều năm liền nhận giải "Lễ hội Ẩm thực đặc sắc nhất Thế giới", "Lễ hội Ẩm thực đặc sắc nhất châu Á"...

Bà Nguyễn Thị Ánh Hoa, Chủ tịch Hội đồng Thành viên Saigontourist Group chia sẻ, với nền tảng 50 năm xây dựng, Saigontourist Group cam kết tiếp tục giữ vững vai trò "ngọn cờ đầu", dẫn dắt hệ sinh thái du lịch Việt Nam theo hướng xanh – thông minh – bền vững, đồng hành cùng Thành phố Hồ Chí Minh trở thành trung tâm du lịch hàng đầu khu vực và góp phần quảng bá hình ảnh đất nước, con người Việt Nam ra thế giới.

Sức bật mới từ không gian đô thị mở rộng

Du lịch Thành phố Hồ Chí Minh đang bước vào giai đoạn phát triển mới, không chỉ từ sự chuyển đổi mạnh mẽ "chuyển đổi số - chuyển đổi xanh" của nền kinh tế, mà còn đến từ sự mở rộng địa giới hành chính của Thành phố sau hợp nhất, giúp mở rộng không gian đô thị, thêm dư địa, tiềm năng cho ngành du lịch khai thác. Không gian đô thị mở rộng đã hình thành một bản đồ du lịch mới, đa dạng hơn về cảnh quan, điểm đến, phong phú về tài nguyên, chất liệu, sản phẩm du lịch.

Theo các chuyên gia, không gian siêu đô thị - trung tâm kinh tế của Thành phố Hồ Chí Minh hiện nay đem đến bước chuyển lớn về cấu trúc không gian du lịch, giúp nơi đây hình thành một hệ sinh thái điểm đến hoàn chỉnh, với đa dạng hình thái trải nghiệm, kết hợp giữa du lịch đô thị, công nghiệp, nông nghiệp, trung tâm du lịch MICE, mua sắm, y tế, thể thao, đến du lịch lịch sử, văn hóa, tâm linh và du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng biển đảo. So sánh trên bình diện chung với các thành phố ở Đông Nam Á, chất lượng và số lượng tài nguyên du lịch của Thành phố Hồ Chí Minh hiện ở top đầu khu vực.

Phó Giám đốc Sở Du lịch Thành phố Hồ Chí Minh Bùi Thị Ngọc Hiếu cho biết, Thành phố đang triển khai Đề án phát triển du lịch đến năm 2030, định vị lại tầm nhìn, định hướng phát triển, giá trị cốt lõi, chỉ tiêu tăng trưởng; thị trường trọng điểm, sản phẩm, thương hiệu du lịch. Đề án cũng xác định lại định hướng liên kết toàn diện về kinh tế - xã hội - du lịch giữa Thành phố và các vùng, địa phương trong cả nước để phát huy thế mạnh của từng vùng, gia tăng lợi thế cạnh tranh. Thành phố cũng hướng đến du lịch xanh - bền vững, đặc biệt ở các phân khúc du lịch sinh thái, du lịch nông nghiệp công nghệ cao.

Trong bối cảnh Thành phố Hồ Chí Minh đang tổ chức lại không gian siêu đô thị, nhiều doanh nghiệp du lịch – lữ hành cũng nhận định đây là thời điểm thuận lợi để phát triển sản phẩm du lịch nội vùng theo hướng xanh và bền vững. Để hướng đến mục tiêu trở thành trung tâm du lịch hàng đầu Đông Nam Á, giai đoạn 2026–2030, các doanh nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh tập trung tôn vinh di sản, kết nối văn hóa – lịch sử – đường sông – không gian xanh.

Ông Nguyễn Hữu Y Yên - Chủ tịch Hội đồng Thành viên, Công ty Trách nhiệm hữu hạn Một thành viên Dịch vụ Lữ hành Saigontourist (Lữ hành Saigontourist) nêu rõ, du lịch xanh không còn là một xu hướng mang tính lựa chọn mà đang dần trở thành chuẩn mực phát triển của ngành du lịch. Đây vừa là trách nhiệm xã hội, vừa là giải pháp quản trị rủi ro trong dài hạn, tối ưu chi phí và nguồn lực cho doanh nghiệp. Đặc biệt, du lịch xanh còn là nền tảng để doanh nghiệp tạo ra lợi thế cạnh tranh bền vững trong chuỗi giá trị du lịch toàn cầu.

Đồng hành cùng ngành du lịch Thành phố Hồ Chí Minh, Lữ hành Saigontourist triển khai du lịch xanh đồng bộ trên ba lớp giá trị: Xanh trong tư duy phát triển sản phẩm; xanh trong vận hành; xanh trong quản trị hệ sinh thái. Tuy vậy, doanh nghiệp không thể "xanh" một mình, du lịch xanh chỉ có thể đi vào thực chất khi có sự liên kết chặt chẽ giữa doanh nghiệp, chính quyền, điểm đến, đối tác vận chuyển – lưu trú – dịch vụ và cộng đồng địa phương để cùng nâng chuẩn.

Thành phố Hồ Chí Minh bước vào giai đoạn phát triển mới cùng những yêu cầu và thách thức mới, ngành du lịch cũng không là ngoại lệ. Du lịch không còn là một ngành đơn lẻ, mà đã trở thành một trụ cột quan trọng trong hệ sinh thái kinh tế đô thị, gắn với hạ tầng, công nghệ, văn hóa và chất lượng sống. Du lịch được xác định là một trong những mũi nhọn chiến lược của nền kinh tế, có tính lan tỏa cao, thúc đẩy nhiều ngành, lĩnh vực cùng phát triển./.