Trong bối cảnh ngành Du lịch đang nỗ lực đạt các mục tiêu của Đề án phát triển du lịch Thành phố Hồ Chí Minh đến năm 2030, việc kết nối "di sản thương hiệu" được xem là "chìa khóa" tạo ra những sản phẩm đặc trưng riêng. 

Do đó, ngành chủ động linh hoạt kết hợp giữa yếu tố lịch sử, công nghiệp, công nghệ hiện đại và giáo dục thực nghiệm thành một điểm dừng chân phục vụ du khách trong và ngoài nước.

Phát triển du lịch công nghiệp

Theo ông Nguyễn Hữu Ân, Phó Trưởng phòng Quy hoạch, phát triển tài nguyên du lịch, Sở Du lịch Thành phố Hồ Chí Minh, thực hiện Kế hoạch số 44/KH-UBND ngày 24/2/2026 của UBND Thành phố Hồ Chí Minh về thúc đẩy tăng trưởng hai con số ở địa phương năm 2026, ngành đứng trước yêu cầu đa dạng hóa sản phẩm, dịch vụ du lịch và xây dựng sản phẩm đặc trưng riêng và mới lạ. Do đó, Sở đã triển khai khảo sát và kết nối trải nghiệm công nghiệp, nhằm tăng cường khai thác "di sản thương hiệu" thành sản phẩm có giá trị kinh tế cao.

Để hiện thực hóa mô hình trên, Sở Du lịch cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa doanh nghiệp sản xuất, đơn vị lữ hành và chuyên gia. Việc thúc đẩy phát triển sản phẩm du lịch công nghiệp không chỉ đóng góp vào doanh thu của ngành du lịch mà còn là một hành động thiết thực để bảo tồn và phát huy giá trị của thương hiệu Việt lâu đời. Đây cũng chính là cách để Thành phố Hồ Chí Minh là một điểm đến vui chơi, giải trí vừa là thành phố của tri thức, di sản và sự đổi mới sáng tạo bền vững, tạo nên một hệ sinh thái du lịch công nghiệp thu hút khách trong và ngoài nước.

Cụ thể, qua khảo sát Công ty cổ phần Việt Nam kỹ nghệ súc sản Vissan (Vissan) cho thấy, đây là một trong những điểm đến tiềm năng để phát triển du lịch trải nghiệm công nghiệp cho những loại hình du lịch học tập và trải nghiệm ẩm thực nhờ bề dày lịch sử hơn 55 năm gắn với đời sống đô thị Thành phố Hồ Chí Minh. Bên cạnh đó, quy trình sản xuất công nghệ cao và hạ tầng bài bản, cùng với 300 sản phẩm mang thương hiệu cho thấy có thể trở thành điểm đến lý tưởng góp phần đa dạng hóa sản phẩm du lịch thành phố.

Tương tự, không gian văn hóa và dấu ấn công nghệ tại khu vực Đông Hưng Thuận, Trung Mỹ Tây đang dần được kỳ vọng đánh thức qua những chương trình khảo sát thực tế, mở ra kỳ vọng hình thành sản phẩm du lịch mới cho thành phố. Đây cũng là một trong những điểm mà Sở Du lịch đang phối hợp với chính quyền địa phương triển khai khảo sát, hướng đến mục tiêu cụ thể hóa định hướng khai thác tài nguyên du lịch tại 168 phường, xã và đặc khu sau khi mở rộng địa giới hành chính.

Cộng đồng doanh nghiệp du lịch - lữ hành tham gia khảo sát đoàn khảo sát cùng Sở Du lịch Thành phố Hồ Chí Minh nhận định, khu vực phía Tây Bắc vẫn còn một "kho tài nguyên" du lịch chưa được khai thác đúng mức, nhất là những di tích lịch sử, không gian văn hóa và điểm đến mang tính đặc thù nếu được đầu tư bài bản có thể trở thành nền tảng để hình thành các sản phẩm du lịch mới.

Trong đó, có thể kể đến một số điểm đến gắn với hoạt động kinh tế – xã hội như Công viên phần mềm Quang Trung, vốn là biểu tượng của công nghệ và đổi mới sáng tạo tại thành phố, nơi đây mở ra góc nhìn hoàn toàn khác về phát triển du lịch so với những di tích lịch sử truyền thống. Hiện tại, hệ thống dịch vụ du lịch tại hai phường Đông Hưng Thuận và Trung Mỹ Tây vẫn còn khá khiêm tốn, thiếu sự kết nối thành tuyến du lịch hoàn chỉnh, nhưng đây vừa là thách thức, vừa là dư địa lớn cho phát triển tiềm năng du lịch Thành phố Hồ Chí Minh trong thời gian tới. Còn từ góc nhìn các chuyên gia cũng cho thấy, giải pháp khả thi nhất hiện nay là xây dựng các tuyến du lịch liên kết, thay vì phát triển từng điểm đến riêng lẻ, những địa danh tại Đông Hưng Thuận và Trung Mỹ Tây có thể được kết nối với các khu vực lân cận, tạo thành hành trình khám phá rộng hơn cho du khách khi đến thành phố.

Riêng chuyên gia thiết kế sản phẩm du lịch Phan Yến Ly chia sẻ, phát triển đa dạng sản phẩm du lịch, nhất là kết nối điểm đến văn hóa, lịch sử… với trải nghiệm du lịch công nghiệp như tại Đông Hưng Thuận và Trung Mỹ Tây tuy thách thức do thiếu danh thắng nổi tiếng, nhưng lại có tiềm năng ở giá trị khác biệt. Doanh nghiệp du lịch – lữ hành có thể nghiên cứu phát triển du lịch với hai trục sản phẩm chính: "Hành trình di sản" kết nối các đình, chùa cổ kính gắn liền văn hóa "18 thôn vườn trầu" và tinh thần kháng Pháp, nhất là tour về nguồn tại Khu tưởng niệm Nguyễn An Ninh và "Công nghệ & Tương lai" lấy Công viên phần mềm Quang Trung làm trọng tâm, khai thác các "Tech-tour" về đô thị thông minh, nông nghiệp công nghệ cao dành cho học sinh, sinh viên.

Xây dựng liên tuyến du lịch nội tỉnh

Một số doanh nghiệp du lịch – lữ hành Thành phố Hồ Chí Minh chỉ ra rằng có thể xây dựng tour trọn gói kết hợp tham quan điểm đến du lịch công nghiệp với những địa danh lịch sử khác của thành phố và tạo ra một hành trình khám phá hấp dẫn cho du khách. Việc phát triển sản phẩm du lịch công nghiệp tại đây, không chỉ đóng góp vào doanh thu ngành mà còn là phương thức truyền thông thương hiệu mạnh mẽ, từng bước xây dựng hệ sinh thái du lịch công nghiệp ở Thành phố Hồ Chí Minh. Tuy nhiên, để điểm đến công nghiệp trở thành một sản phẩm du lịch công nghiệp, cũng như khai thác được "di sản thương" thì đòi hỏi nâng cấp hạ tầng tại nhà máy như có lối đi riêng cho khách tham quan, khu vực trưng bày di sản và không gian trải nghiệm ẩm thực tương tác… để đảm bảo trải nghiệm chuyên nghiệp mà không ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất kinh doanh.

Bên cạnh tham gia đoàn khảo sát cùng Sở Du lịch Thành phố Hồ Chí Minh, doanh nghiệp du lịch – lữ hành cũng chủ động phối hợp với các địa phương có tài nguyên tiềm năng khai thác du lịch để đồng hành phát triển sản phẩm đặc trưng trong không gian mới. Điển hình, Tổng Công ty Du lịch Sài Gòn (Saigontourist Group) đã tổ chức chương trình khảo sát thực tế tuyến, điểm du lịch tại xã Dầu Tiếng và khu vực lân cận, nhằm đánh giá tiềm năng tài nguyên du lịch, điều kiện hạ tầng và khả năng khai thác phục vụ khách du lịch. Đoàn khảo sát đã đến hồ Dầu Tiếng, núi Cậu, chùa Thái Sơn, khu trưng bày Di tích lịch sử làng cao su thời Pháp thuộc... nhằm đánh giá tiềm năng, xây dựng sản phẩm du lịch mới và mở rộng không gian du lịch Thành phố Hồ Chí Minh.

Bà Nguyễn Thị Ánh Hoa, Chủ tịch Hội đồng thành viên Saigontourist Group cho biết, doanh nghiệp đã xác định các nội dung sẽ phối hợp với xã Dầu Tiếng và khu vực lân cận để khai thác tiềm năng du lịch: hoàn thiện và nâng cao chất lượng các sản phẩm du lịch đang khai thác; công tác đào tạo, nâng cao kỹ năng và tay nghề cho cộng đồng dân cư đang tham gia kinh doanh dịch vụ du lịch; đẩy mạnh hoạt động quảng bá, xúc tiến điểm đến. Trong thời gian tới, Saigontourist Group cũng mong muốn đồng hành cùng các địa phương trong việc tư vấn quy hoạch, kêu gọi đầu tư các dự án du lịch theo định hướng phát triển của thành phố, đồng thời có thể trực tiếp tham gia đầu tư phù hợp với chức năng và nhiệm vụ của doanh nghiệp.

Về phía chính quyền địa phương, ông Nguyễn Hữu Thành, Chủ tịch UBND xã Dầu Tiếng cho hay, trước đây huyện Dầu Tiếng, Bình Dương cũ đã xây dựng đề án phát triển du lịch nhưng chưa có điều kiện để thực hiện, phát triển. Sau đợt sắp xếp đơn vị hành chính năm 2025, xã Dầu Tiếng được hình thành trên cơ sở hợp nhất từ các xã Định An, Định Thành, Định Hiệp và thị trấn Dầu Tiếng (thuộc huyện Dầu Tiếng, tỉnh Bình Dương cũ), với diện tích hơn 182km² là đơn vị hành chính có diện tích lớn thứ 3 của Thành phố Hồ Chí Minh sau sáp nhập, sở hữu nhiều tiềm năng phát triển du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng và du lịch trải nghiệm gắn với thiên nhiên.

Từ đầu năm 2026 đến nay, kết quả từ chương trình khảo sát thực tế không chỉ mở ra kỳ vọng hình thành những sản phẩm du lịch mới cho Thành phố Hồ Chí Minh mà còn thúc đẩy xây dựng liên tuyến nội tỉnh thông qua sự "bắt tay" phối hợp của Sở Du lịch, doanh nghiệp và chính quyền các địa phương. Điều này cho phép kỳ vọng về cơ hội mới trong quy hoạch phát triển du lịch phường, xã và đặc khu của thành phố một cách làm chuyên nghiệp, nhất là khai phá điểm đến và đào tạo nguồn nhân lực đáp ứng không chỉ nhu cầu du khách nội địa mà còn hướng đến khách quốc tế.