Nhiều năm trở lại đây, cứ mỗi dịp các cánh đồng nhộn nhịp gieo cấy vụ Xuân cũng là lúc các nghệ sỹ và nhân dân khu du lịch Tam Cốc - Bích Động (Ninh Bình) đưa ra ý tưởng và dệt lên bức tranh bằng lúa bên dòng sông Ngô Đồng thơ mộng giữa muôn trùng núi non. 

Bức tranh bằng lúa trở thành nét đặc trưng của Tuần Du lịch Ninh Bình gắn với sắc màu lúa chín vàng tại khu du lịch Tam Cốc - Bích Động được tỉnh Ninh Bình tổ chức thường niên vào mỗi độ hè về.

Điểm nhấn du lịch hè

Đã thành thương hiệu gắn với Tuần Du lịch Ninh Bình tổ chức trong nhiều năm gần đây, bức tranh bằng lúa được coi là lớn nhất Việt Nam luôn để lại ấn tượng trong lòng du khách. Tổ chức vào mỗi dịp cuối tháng 5, đầu tháng 6 hằng năm, trên cánh đồng lúa Tam Cốc - một trong 5 cánh đồng lúa đẹp nhất Việt Nam, việc chiêm ngưỡng bức tranh bằng lúa với nhiều chủ đề khác nhau qua từng năm trở thành hoạt động không thể thiếu của Tuần Du lịch Ninh Bình.

Ngay trong những ngày đầu Xuân, Ban Quản lý khu du lịch Tam Cốc - Bích Động phối hợp chính quyền phường Nam Hoa Lư, các họa sỹ và nhân dân đưa ra ý tưởng, thống nhất phương án và triển khai gieo cấy lúa để phác họa những nét đầu tiên của bức tranh trên diện tích 10.000 m2. Chủ đề bức tranh năm nay được lựa chọn đặc sắc với tên gọi "Song mã chầu báo công" - được coi là khó thể hiện nhất trong các bức tranh đã được dệt lên tại đây.

Ở Tuần Du lịch đã tổ chức các năm trước, khu du lịch Tam Cốc - Bích Động chọn chủ đề bức tranh đều gắn với nông nghiệp, nông dân, nông thôn, lễ hội, văn hóa, nền văn minh nông nghiệp lúa nước như: Cờ hội Sắc vàng Tam Cốc, Cá vượt vũ môn, Mục đồng thổi sáo, Lý ngư vọng nguyệt... Nội dung các bức tranh thể hiện sự gần gũi, thân quen với sự lồng ghép khéo léo việc cổ vũ tinh thần, tạo khí thế lao động hăng say, những nỗ lực, phấn đấu không ngừng của đông đảo tầng lớp nhân dân.

Tuần Du lịch Ninh Bình năm 2026 chủ đề "Song mã chầu báo công" đang được triển khai với mong muốn thổi hồn vào đó những khát vọng mạnh mẽ, ý nghĩa và có sự vươn tầm lớn hơn, thể hiện ở việc chuyển tải nội dung 4 câu thơ "Mừng thắng lợi năm Tý/ Song mã chầu báo công/ Đón năm Ngọ ngựa hí/ Chúc mã đáo thành công". Bức tranh thể hiện khát vọng vươn lên ngay từ những thứ vô cùng bình dị và gần gũi với đời sống của nhân dân vùng nông nghiệp lúa nước gắn phát triển du lịch, dịch vụ.

Là người trực tiếp tham gia thiết kế tác phẩm, họa sỹ Phúc Khôi cho biết, hình ảnh hai chú ngựa trong bức tranh được lấy từ chất liệu dân gian, thể hiện nét trang nghiêm nhưng vô cùng gần gũi với đời thường. Đặc biệt, phác họa xoay quanh chủ đề hình ảnh báo công của các chú ngựa gợi liên tưởng tới những đoàn rước truyền thống trong văn hóa Việt, nơi con người thể hiện lòng thành kính, tri ân và niềm tự hào về những thành tích đạt được.

Quan sát bản vẽ bức tranh bằng lúa trên nền giấy và sự vươn lên mạnh mẽ của cây lúa trên nền bức tranh ngoài thực cảnh, có thể thấy, hình ảnh hai chú ngựa trưởng thành, khỏe mạnh nằm ở trung tâm của bức vẽ với dáng đứng ung dung, khoan thai, đầu ngẩng cao đầy kiêu hãnh trên nền chữ Bính Ngọ nổi bật, ở đó còn thể hiện cả ý chí quyết tâm và khát vọng vươn lên ở một tầm cao mới. Những ngày này, leo qua những bậc thang vươn lên đỉnh núi đối diện với bức tranh lúa, du khách có thể thu trọn vào tầm mắt hình ảnh bức tranh đang dần hình thành với những khối màu tách biệt trên nền lúa xanh.

Thương hiệu gắn với Tuần Du lịch Ninh Bình

Bức tranh "Song mã chầu báo công" đang được dệt lên ngay cửa hang Hai của khu du lịch, hướng tới Tuần Du lịch Ninh Bình năm 2026. Bức tranh dần hình thành được "phác họa" trên nền đồng đất quyện hương lúa đang trỗi dậy với diện tích khoảng 10.000 m2 hòa trong khung cảnh của cánh đồng rộng 18ha bên dòng sông Ngô Đồng được bao quanh bởi những ngọn núi vươn cao hùng vĩ tạo nên khung cảnh vô cùng thơ mộng, hứa hẹn mang đến cho du khách trải nghiệm thú vị trong mùa lúa chín vàng.

Ông Hoàng Thanh Phong, đại diện Ban Quản lý khu du lịch Tam Cốc - Bích Động cho biết, để tạo hình và hoàn thành được bức tranh bằng lúa trên diện tích lớn có rất nhiều công đoạn, từ việc lên ý tưởng, chọn giống lúa đến lựa chọn những người trực tiếp cấy lúa có kinh nghiệm để tạo hình đều được thực hiện cẩn thận, tỉ mỉ. Bởi ngoài cấy lúa theo yêu cầu tạo hình khối, nông dân còn phải hiểu về đặc tính sinh trưởng, phát triển của giống lúa đặt vào điều kiện thổ nhưỡng, khí hậu địa phương, từ đó có kế hoạch chăm sóc nghiêm ngặt để làm nổi bật các hình khối, đường nét của bức tranh.

Theo lịch xuống đồng của nông dân, trước Tết Nguyên đán, Ban Quản lý đã họp bàn với các đơn vị, đặc biệt là Hợp tác xã Nông nghiệp tổ dân phố Văn Lâm triển khai gieo cấy đúng khung thời vụ và đúng với thiết kế ban đầu của bản vẽ. Năm nay, Hợp tác xã tiếp tục đưa vào cấy giống lúa Thái Xuyên với đặc tính cây lúa cứng, phù hợp thổ nhưỡng địa phương và cho màu vàng óng khi chín.

Tuần Du lịch Ninh Bình năm 2026 sẽ được tổ chức vào cuối tháng 5 tới đây với nhiều hoạt động đa dạng, đặc sắc, tại nhiều địa phương trong tỉnh. Trong đó, điểm nhấn tại khu du lịch Tam Cốc - Bích Động với Lễ hội Sắc vàng Tam Cốc. Đây cũng là thời điểm thích hợp để đón độ lúa chín vàng đẹp nhất cũng là lúc bức tranh bằng lúa tôn lên vẻ đẹp rực rỡ nhất.

Mặc dù thời điểm này lúa đang lên xanh mơn mởn, chưa thực sự nổi bật bức tranh bằng lúa nhưng đã tạo sự quan tâm đặc biệt của nhiều du khách có dịp tham quan Tam Cốc - Bích Động.

Chị Kim Hiền, du khách đến từ Hà Nội chia sẻ, đã nhiều lần đến với Ninh Bình và mỗi lần đều được khám phá những điểm mới của các sản phẩm du lịch tại đây. Chị rất ấn tượng với ý tưởng "vẽ" bức tranh bằng lúa ngay trên dòng sông uốn lượn trong khu du lịch Tam Cốc - Bích Động, đến đây, không chỉ ngồi thuyền để ngắm sông, núi mà còn được chiêm ngưỡng bức tranh ít có nơi nào có được.

Anh Ramoska, du khách đến từ châu Âu cho biết, anh đặc biệt ấn tượng với cảnh quan thiên nhiên của khu du lịch Tam Cốc - Bích Động, đặc biệt là cánh đồng lúa nối tiếp như bất tận đưa con người về gần gũi thiên nhiên, tạo nên khung cảnh rất đặc sắc. Khi được biết khu du lịch đang tích cực chuẩn bị cho bức tranh bằng lúa ngay bên dòng sông để đón các đoàn du khách tham quan, trải nghiệm, anh Ramoska rất hứng thú và tỏ ra tiếc nuối khi không được chiêm ngưỡng mùa lúa chín trên cánh đồng này. Anh cho biết, nếu có cơ hội sẽ quay trở lại Việt Nam và đến với Tam Cốc - Bích Động đúng mùa lúa chín.

Năm nay là mùa thứ 5 tỉnh Ninh Bình tổ chức dệt tranh khổ lớn bằng lúa, hoạt động này không đơn thuần là quảng bá hình ảnh đặc trưng của du lịch Ninh Bình mà còn dần trở thành thương hiệu, nét văn hóa mới trong vô vàn những lễ hội truyền thống của người dân địa phương.