Giữa khung cảnh hùng vĩ của núi non và sông nước của Khu du lịch sinh thái Thung Nham, phường Nam Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình, "Đảo hoa bốn mùa" như một bức tranh rực rỡ sắc màu, nơi các loài hoa khoe sắc, tỏa hương giữa thiên nhiên di sản. 

Không chỉ tôn vinh vẻ đẹp thiên nhiên, "đảo hoa" còn góp phần lan tỏa tinh thần du lịch có trách nhiệm, nơi con người vừa tận hưởng cảnh quan, vừa chung tay gìn giữ và phát triển bền vững các giá trị di sản.

Bốn mùa sắc màu giữa thung lũng

Hình thành từ năm 2018, "Đảo hoa Thung Nham" là sáng kiến cải tạo đất, từng bước phát triển thành mô hình "Đảo hoa bốn mùa" hài hòa với cảnh quan tự nhiên. Khác với các vườn hoa truyền thống mang tính thời vụ, khu "đảo hoa" được quy hoạch phù hợp địa hình đồi núi, hồ nước và thung lũng, tạo nên không gian mềm mại, gần gũi với thiên nhiên và duy trì giá trị lâu dài.

Hiện tại, thiên đường hoa Thung Nham có khoảng 30 giống hoa khác nhau, được bố trí theo mùa. Mùa Xuân, du khách sẽ được chiêm ngưỡng sự tươi mới của hoa mép rồng và xác pháo; mùa Hè rực rỡ với sắc hoa sao nhái, hướng dương, cúc bách nhật; mùa Thu - Đông nổi bật với cúc họa mi, dã quỳ, sơn kim cúc, tam giác mạch, cải vàng và thược dược. Không chỉ vậy, nhiều loài hoa như hoa hồng, hoa giấy ngũ sắc, dừa cạn, mười giờ nở quanh năm, khiến đảo hoa luôn ngập tràn sắc màu, tạo nên không gian sinh động và hấp dẫn. Những dịp lễ, cuối tuần, đặc biệt vào mùa Xuân và mùa Hè, đảo hoa luôn thu hút rất đông du khách, tạo nên nhịp sống sôi động nhưng vẫn giữ được nét yên bình, hài hòa với thiên nhiên.

Chị Đinh Mai Oanh, du khách Hà Nội chia sẻ, đến tham quan "Đảo hoa bốn mùa" ở Thung Nham chị không khỏi ấn tượng trước không gian rực rỡ sắc màu và bầu không khí trong lành, yên bình. Những lối đi uốn lượn giữa thảm hoa khoe sắc tạo cảm giác thư thái, gần gũi với thiên nhiên, giúp du khách tạm rời xa nhịp sống ồn ào, vội vã. Không chỉ dừng lại ở việc ngắm cảnh, du khách còn được tìm hiểu về các loài hoa, cách chăm sóc và những sản phẩm được chế biến từ hoa ngay tại khu du lịch. "Với du khách, đảo hoa không chỉ là điểm check-in đẹp mắt mà còn là nơi mang lại trải nghiệm nhẹ nhàng, đáng nhớ trong hành trình khám phá Ninh Bình", chị Oanh nói.

Bên cạnh việc bảo tồn vẻ đẹp tự nhiên, Thung Nham còn chú trọng khai thác giá trị từ các loài hoa. Các sản phẩm từ hoa như trà hoa, tinh dầu và các mặt hàng thủ công mỹ nghệ được phát triển, vừa tạo giá trị gia tăng vừa giúp du khách trải nghiệm thêm văn hóa và đời sống bản địa. Việc kết hợp trồng hoa với sản xuất các sản phẩm từ hoa giúp duy trì mô hình kinh tế tuần hoàn, bảo vệ môi trường và mang lại lợi ích kinh tế lâu dài cho cộng đồng.

Ông Vũ Văn Chẩm, Trưởng bộ phận Nông nghiệp - cảnh quan, Khu du lịch sinh thái Thung Nham cho biết, các loài hoa tại đây không chỉ góp phần tạo nên cảnh quan sinh thái hấp dẫn, phục vụ nhu cầu tham quan, thưởng ngoạn của du khách mà còn được khai thác theo hướng gia tăng giá trị. "Một số loài hoa được thu hoạch, chế biến thành sản phẩm phục vụ trải nghiệm ẩm thực, tiêu biểu là trà hoa Sơn Kim Cúc. Sản phẩm này hiện đã được cấp chứng nhận an toàn và đạt chuẩn OCOP 4 sao, qua đó không chỉ nâng cao giá trị sản xuất nông nghiệp mà còn góp phần làm phong phú thêm bản sắc du lịch sinh thái của địa phương", ông Chẩm nói.

Hướng tới du lịch xanh và bền vững

Khu du lịch sinh thái Thung Nham có tổng diện tích hơn 300 ha, với hai đồi hoa trung tâm được chia thành 6 tầng, mỗi tầng trồng một loài hoa khác nhau; cùng các vườn hoa mở rộng tạo nên những dải màu đan xen hài hòa giữa quần thể núi đá vôi, rừng xanh và hệ thống hồ nước đặc trưng của vùng di sản thiên nhiên đa dạng.

Các vườn hoa tại Khu du lịch sinh thái Thung Nham không chỉ mang lại vẻ đẹp rực rỡ, mà còn trở thành yếu tố quan trọng trong việc đa dạng hóa sản phẩm du lịch của tỉnh Ninh Bình. Nhờ những khu vườn này, thời gian lưu trú của du khách được kéo dài. Không gian hoa quanh năm còn mở ra nhiều cơ hội cho các dịch vụ du lịch như chụp ảnh, dạo bộ, tham gia các hoạt động trải nghiệm và học hỏi về thiên nhiên. Mô hình này còn tạo thêm việc làm ổn định cho người dân địa phương trong các khâu trồng, chăm sóc, chế biến và vận hành dịch vụ du lịch, giúp nâng cao thu nhập và gìn giữ cảnh quan thiên nhiên đặc trưng.

Để đảm bảo phát triển bền vững, "đảo hoa" được áp dụng các quy trình chăm sóc hoa theo hướng thân thiện với môi trường. Việc sử dụng hóa chất được hạn chế tối đa, thay vào đó là phân hữu cơ, tưới nước tiết kiệm và kiểm soát lượng khách tham quan nhằm duy trì cảnh quan luôn xanh, sạch và đẹp. Công tác chăm sóc hoa hàng ngày là một quá trình tỉ mỉ từ kiểm tra đất định kỳ, tưới nước, làm cỏ, cắt tỉa hoa tàn, theo dõi sâu bệnh đến điều chỉnh mật độ trồng sao cho hoa nở đều, đẹp và đúng mùa.

Anh Nguyễn Công Bình, Kỹ sư Nông nghiệp, Khu du lịch sinh thái Thung Nham chia sẻ, điểm đặc biệt tại đây là toàn bộ hoa đều được ươm giống và chăm sóc ngay tại vườn ươm của khu du lịch, theo phương pháp thủ công, hạn chế tối đa hóa chất, kết hợp sử dụng phân hữu cơ và chế phẩm sinh học. Cách trồng hoa theo nhịp sinh trưởng tự nhiên, không chạy theo tính thời vụ ngắn hạn đã tạo nên vẻ đẹp mềm mại, bền vững, góp phần giữ gìn cảnh quan sinh thái, mang đến cho du khách trải nghiệm du lịch thân thiện và gần gũi với thiên nhiên.

Chị Đỗ Quỳnh Trang, Phó trưởng bộ phận Du lịch, Khu du lịch sinh thái Thung Nham cho biết, công tác quản lý và chăm sóc "đảo hoa" được triển khai bài bản, khoa học, kết hợp với các hoạt động du lịch trải nghiệm, tạo ra không gian xanh - sạch - đẹp bền vững, góp phần nâng cao giá trị du lịch sinh thái của tỉnh Ninh Bình. Định hướng lâu dài của khu du lịch là trở thành điểm đến tiêu biểu cho mô hình du lịch xanh, nơi mà cảnh quan thiên nhiên, giá trị văn hóa và sản phẩm từ hoa cùng tồn tại hài hòa, mang lại lợi ích kinh tế - xã hội và môi trường cho địa phương và du khách.

Thời gian tới, Khu du lịch sinh thái Thung Nham tiếp tục duy trì phát triển "Đảo hoa bốn mùa", mở rộng theo đặc trưng từng mùa. Du khách đến đây không chỉ được ngắm hoa, mà còn có cơ hội trải nghiệm các hoạt động về giáo dục môi trường, tìm hiểu cách bảo vệ thiên nhiên và duy trì không gian sống của các loài động thực vật trong vùng lõi của di sản Tràng An. Đây là hướng đi trọng tâm trong việc thúc đẩy du lịch có trách nhiệm, nơi con người vừa tận hưởng vẻ đẹp thiên nhiên vừa đồng hành cùng công tác bảo tồn và phát triển bền vững của di sản.